Jan-07: Tafellogica

Enkele dagen terug reageerde ik bij Karin’s Raamopen. Zij schreef over ‘salonfähig’, een woord dat ik niet snel gebruik. Als grapje merkte ik op dat ik gelukkig geen salon heb, maar wel een voortafeltje die midden in m’n woonkamer staat. Voor heb ik een achtertafel, omdat ik achter een open keukendeel heb en een tafel daar alleen maar in de weg staat.

Geen bijzondere opmerking en zelfs uitermate waarheidsgtrouw. Toch viel zij over het woord ‘voortafeltje’. Dwz ik begreep dat zij dat woord tot nu toe niet in haar woordenboek had. Dus googlede ik op afbeeeldingen en voortafeltje en zag dat dat bitter weinig opleverde en al helemaal niet wat ik voor ogen had.

Ik weet dat mijn ouders een eigen vocabulaire hadden, maar aan dit logische woord heb ik nooit getwijfeld. Klinkt ook zeker niet als dialect, hooguit geeft het een aan dat hun inkomen gelijk hun opleiding rond het minimum lag. Dat is ook de reden dat wij het thuis nooit over een salon of salontafeltje hebben gehad. Zulke dingen staan in grotere huizen in een stad en niet in een eenvoudige tussenwoning in een dorp.

Salon zegt verder ook niets, behalve dat het uit het Frans en Latijn komt en het verwand is aan bijvoorbeeld Salle en Zaal. Nee, dan is een voortafeltje veel logischer. Die dingen staan in een voorkamer. Of beter gewoon voor, aangezien we maar 1 woonkamer hadden. Kortom aan de voorkant en bij het voorraam van een huis naast de voordeur. Door het verkleinwoord weet je dat ie lager en kleiner is dan de achtertafel die achter staat bij het achterraam naast de achterdeur.

Een achtertafel heeft ook de naam eettafel en soms keuketafel. Een keukentafel staat wat mij betreft in een keuken en sinds de komst van de wasmachine was er in ons keukentje desijds geen plaats voor ook maar het kleinste keukentafeltje. Wij aten dus aan de achtertafel. Dan zou je het de eettafel kunnen noemen, maar wij speelden ook aan/op die tafel en met een speeltafel denk je alweer snel aan casino-gedoe.

Kortom ook het woord achtertafel is logischer en dekt de lading beter. Probleem is wel dat huizen tegenwoordig andere inrichtingen hebben, waardoor je niet meer weet wat achter of voor is. Bij ons was dat duidelijk. Voor was aan de straat en bekenden kwamen achterom door de achterdeur en de keuken.

Maar er zijn ook huizen met de ‘voordeur’ aan de zijkant. Dat noemen ze dan geen zijdeur, die uitkomt bij een zijkamer of zij. Het is tegenwoordig ook niet vreemd om de keuken aan de straatzijde te hebben en is dat dan de voorkant of de achterkant van een huis?

Met dergelijke verwarrende problemen werden wij als kinderen niet opgescheept. Bij ons tradionele doorzon rijtjeshuis was alles meer dan duidelijk.

Advertenties

Geplaatst op 2017-01-07, in Woonmatig en getagd als , , , , , . Markeer de permalink als favoriet. 11 reacties.

  1. Er was in ieder geval een voor- en achtertafel aanwezig, goedgekozen namen.
    Het woord ‘salontafel’ kenden we maar gebruikten het nooit, daar had je een salon oftewel voorkamer voor nodig.
    Wij hadden 1 huiskamer met 1 grote tafel, pas als in het voorjaar de kachel was weggezet werd er op die plaats een mieterig driepootje neergezet en dat noemen we het kleine tafeltje.
    In de keuken stond geen tafel, we aten binnen, zoals we dat noemden.

  2. @Bertie: Ik heb het stukje een beetje aangepast. Ik schreef ‘voorkamer’, maar m’n ouders hadden het eigenlijk over ‘voor’ of ‘achter’ zitten, aangezien we maar 1 woonkamer hadden. Kan ook te maken hebben dat ze eerder op een binnenvaartschip hebben gewoond. Ook daar hadden ze het bijvoorbeeld over het ‘voor’-onder, ‘voor’-plecht en de ‘achter’-steven.

  3. Leuk om dit te lezen. Ik heb in verschillende huizen gewoond; in het eerste dat ik me herinner hadden we één woonkamer (die we denk ik ook wel huiskamer noemden). Ik herinner me daar wel de tafel waaraan we aten, en een soort zithoekje. Hoe we toen de tafels noemden weet ik niet meer; maar het zou geen zin hebben gehad die met ‘voor’ of ‘achter’ te benoemen: de kamer was aan de voorkant van het huis, en beide tafels stonden denk ik ongeveer net zover van het raam af; de langste zijde was de raamzijde.
    In het volgende huis hadden we een kamer en suite, zo heet dat geloof ik: twee kamers, één voor en één achter, met schuifdeuren ertussen, waar aan weerszijden dan nog vaste kasten waren gemaakt. De voorkamer was vooral voor bezoek, en daar hadden we inderdaad een salontafel (die noemden we ook zo). In de achterkamer aten we, aan een tafel die we denk ik gewoon tafel noemden; we aten daar, deden er spelletjes enzovoort.

    Deze twee huizen waren bovenhuizen in Groningen, die we huurden van een particulier die onder ons woonde.

    In het laatste huis waar ik nog met mijn ouders heb gewoond hadden we een L-vormige kamer. Mijn ouders hebben daar een soort schuifwand in laten maken. Het lange gedeelte lag aan de voorkant van de drive-inwoning, en daar stond de (eet)tafel; het korte gedeelte lag aan de achterkant, en daar was de zithoek met salontafel. Daar stond ook de televisie (die hadden we eerder niet) en beide gedeelten werden gewoon door het hele gezin (6 kinderen) gebruikt. Dit huis was door mijn ouders gekocht.

  4. De voorkant van een huis is daar waar de voordeur zit. Een voordeur zit dus per definitie nooit aan de zijkant van een huis. Dat is gewoon de voorkant.

  5. Ik heb een woonkamer met open keuken op de eerste verdieping…van alles niets dus.

  6. Daar zit dus een heel verhaal achter (of voor). Nadat jij die termen ‘voortafel’ en ‘achtertafel’ had geschreven, heb ik ze ook op internet gezocht. Toen bleek al dat ze niet zo algemeen zijn. Leuk dat jullie eigen familiewoorden hadden en zeker in combinatie met een leven op een schip klinken ze best logisch. Ik geloof dat mijn moeder de tafel bij de zithoek salontafel noemde en verder was er een eettafel. Je zou kunnen zeggen dat die in de tuinkamer stond, want daar keken we op uit.
    Een paar jaar geleden heb ik zo’n extra lange tafel gekocht en mijn eettafel plus bureau de deur uit gedaan. Die nieuwe tafel is nu een alles-in-1 eettafel/schrijftafel/bureau (mijn laptop staat er permanent op)/werkbank toen ik nog sieraden maakte. Hoe noem je zoiets?
    Mijn zus heeft op de veranda een XXXL tafel van sloophout staan waar je met 12 man aan kunt zitten. Da’s dus de verandatafel.

  7. @Mack: Maar als een voordeur dus halverwege naast het huis aan de lange kant is, dan zijn de voor- en achterramen dus zijramen.

  8. wij hebben drie tafels, 1 in de keuken; dat is dus de keukentafel en twee in de kamer te weten 1 grote tafel waaraan wij eten en die noemen wij de grote tafel en 1 kleine tafel bij de bank e.d. eigenlijk een salontafel maar die noemen wij de kleine tafel.
    Ergo: iets wordt vernoemd naar zijn functie of afmeting.
    En onze voordeur zit aan de zijkant van het huis.

  9. @Trijntje: Er zijn idd nogal wat vormen. Vaak worden dingen die erg voor de han liggen niet benoemd. Een goed voorbeeld is het zogenaamde beurtbalkje.

    @Sjoerd: Met een bovenwoning heb je dus een onderdeur. Geldt ook voor mijn bovenbuurman. Zelf heb ik een traploze benedenwoning.

  10. @Raamopen: Van mijn ouders weet ik dat ze overal woorden op hebben gepikt en soms zit er ook Westfries tussen. Alleen kon ik me dat met voor- en achtertafel niet voor- (en achter-)stellen. Tot je er over begon heb ik nooit aan deze woorden getwijfeld.

  11. @Bytheway: Het woord salontafel hoor ik weinig in de regio Alkmaar, maar het woord salon ook. Hoort toch wat bij peentjes en kroten en die noemen we hier wortels en bieten. ;-)

Reaxi (laat het e-mailvak leeg):

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s